Exit Area

Exit Area
Όχι η Ιστορία, αλλά τα είδωλα είναι που κατέρρευσαν. Επιτέλους, μπορούμε να ανασάνουμε ελεύθερα και να χαρούμε τη νέα αρχή δίχως περιττά εμπόδια να μας φράζουν τη θέα.

Φυγή προς τα εμπρός

Φυγή προς τα εμπρός
Καθ' οδόν ανακαλύπτουμε, συνθέτουμε, προσδιορίζουμε και επαναπροσδιοριζόμαστε, δοκιμάζουμε και δοκιμαζόμαστε. γινόμαστε δημιουργοί δεδομένων και αξιών.

Το Αιώνιο Διάβα της Ζωής

Το Αιώνιο Διάβα της Ζωής
Τώρα εμείς δημιουργούμε τον Χάρτη και η Οδός είναι τα δικά μας βήματα. Εμείς θέτουμε τους οδοδείκτες για όσους θέλουν να ταξιδέψουν μαζί μας.

_

_

Περιοδικό "Μηδέν Τελεία": διαθέσιμα σε ψηφιακή μορφή τα πρώτα τέσσερα τεύχη

Από το 2011 και με συνέπεια, η διαχειριστική ομάδα του Exit Area εκδίδει το περιοδικό "Μηδέν Τελεία". Στα τέσσερα τεύχη του, προσπαθήσαμε και συνεχίζουμε να επιχειρούμε την υπέρβαση των στεγανών, με μια ξεχωριστή αρθρογραφία απέναντι στην ιδεολογική και πολιτική ορθότητα, ενάντια στο καταστροφικό δίπολο Δεξιάς και Αριστεράς, με κεντρικούς θεματικούς άξονες τον Φυλετισμό και την Αναρχία. Με τις τόσες δυσκολίες που συναντούμε καθημερινά, με τη δεδομένη κρίση που περνάει η έντυπη έκδοση, το περιοδικό μας στέκεται ακόμα όρθιο, και το πιο σημαντικό, στην ποιοτική βάση που έχουμε θέσει εξ'αρχής ως προαπαιτούμενο. Τρία χρόνια έπειτα από τη σύλληψη της ιδέας για ένα έντυπο διαφορετικό από κάθε αντίστοιχο που κυκλοφορούσε μέχρι τότε, θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε τους συντρόφους, φίλους και γενικότερα όσους μας γνώρισαν μέσω αυτού και στήριξαν την προσπάθειά μας. Ανακοινώνουμε με ιδιαίτερη χαρά ότι τα τεύχη #0, #1 και #2 έχουν εξαντληθεί. Διαθέτουμε πλέον μονάχα το τεύχος #3, που κυκλοφόρησε στις αρχές του χρόνου, σε πολύ περιορισμένο αριθμό αντιτύπων. Παρ' όλα αυτά, σε ό,τι αφορά τα παλαιότερα περιοδικά, υπάρχει η δυνατότητα για download σε ψηφιακή μορφή. Για το λόγο αυτό, παραθέτουμε πιο κάτω τους σχετικούς συνδέσμους.


Το νέο μας τεύχος, αναμένεται να κυκλοφορήσει σύντομα! Συνεχίζουμε μέσα από την έντυπή μας έκδοση να θέλουμε να κρατήσουμε όσο μπορούμε ζωντανό τον ρομαντισμό και τον ρεαλισμό του χειροπιαστού. Επιθυμούμε απέναντι στο εφήμερο και το απρόσωπο, να δώσουμε διάρκεια και σχήμα, να έρθουμε σε άμεση επαφή με όσους έχουν παρόμοιες ανησυχίες και να αγγίξουμε την ψυχή τους. Το "Μηδέν Τελεία" είναι εδώ, σε πείσμα των καιρών και των δυσκολιών. Και αυτό κάνει την κάθε ξεχωριστή κυκλοφορία του ακόμα πιο σημαντική.

Henry David Thoreau: η ζωή στο δάσος

| Πέμπτη, 13 Δεκεμβρίου 2018
Λίγα έργα προσεγγίζουν τόσο εύστοχα την ολιστική διάσταση της σχέσης ανθρώπου και φύσης, όσο το εμβληματικό και ουσιαστικά έργο ζωής του Αμερικάνου στοχαστή και συγγραφέα Henry David Thoreau με τίτλο "Walden" ή "Η ζωή στο δάσος". Στο βιβλίο του αυτό o Thoreau περιγράφει τη βιωματική επιστροφή του ανθρώπου στο καταφύγιο του φυσικού περιβάλλοντος, και η λέξη "βιωματική" έχει μεγάλη σημασία, διότι η ίδια η σύνταξή του από ένα πακέτο σημειώσεων, είναι προϊόν της φυγής του συγγραφέα από την πολιτισμένη κοινωνία και της εγκατάστασής του σε ένα μικρό σπίτι κοντά στη Μασαχουσέτη, στις όχθες της λίμνης Walden, τίτλο που τελικά έδωσε στο δημιούργημά του. Εκεί έμεινε δύο χρόνια, δύο μήνες και δύο ημέρες, επισκευάζοντας ένα παλιό καλύβι και γεμίζοντάς το με τα απολύτως απαραίτητα για τις παραγματικές ανάγκες και για την επιβίωσή του. "Είμαι ευγνώμων", έγραφε, "που η λίμνη αυτή φτιάχτηκε τόσο βαθιά και τόσο παρθένα, έτσι που να λειτουργεί σαν σύμβολο".

Ο Thoreau, όχι μόνο μέσα από αυτό το έργο του, αλλά από όλη τη βιβλιογραφία του που έχουμε στη διάθεσή μας σήμερα, εστιάζει στο απλό και στο προφανές, σε μια επιστροφή στις πρωτοαναρχικές ρίζες της ζωής, και οι σκέψεις του αυτές αφορούν στην κοινωνική επανάσταση, στην κριτική απέναντι στο δομικό εργαλείο του κράτους, στην κατάργηση της δουλείας, στην απόρριψη του εκπαιδευτικού συστήματος, στην ανάδειξη της οικολογικής ισορροπίας ως προαπαιτούμενου της ευτυχίας. Έγραψε χαρακτηριστικά σε ένα από τα έργα του: "Χαίρομαι, διαπιστώνοντας πόσο λίγο χώρο καταλαμβάνουν στο τοπίο οι άνθρωποι και οι υποθέσεις τους, η Eκκλησία, το κράτος, το σχολείο, οι συναλλαγές και το εμπόριο, οι βιοτεχνίες και η γεωργία και ακόμα περισσότερο, το πλέον ανησυχητικό, η πολιτική."

Όμως ας επιστρέψουμε στο "Walden", εκεί όπου μεταφερόμαστε μέσω της ομολογουμένως ξεχωριστής εξομολογητικής διάθεσης του συγγραφέα στην "αρχή του παντός", στο περιβάλλον, και στην επαφή του ανθρώπου με αυτό, η οποία περνά μέσα από την αναζήτηση, την επικοινωνία, τη μοναχικότητα, την πνευματικότητα. Πολλοί χαρακτήρισαν ουτοπική την επιστροφή στις ρίζες, με τον τρόπο που τη θέτει ο Thoreau. Δεν παύει όμως αυτή η λιτή και ωμή ειλικρίνεια, να απασχολεί το σήμερα, σε μια εποχή όπου η υλιστική και καταναλωτική φρενίτιδα έχoυν επηρεάσει τόσο πολύ τη θέαση που έχουμε για τη φύση, και η λογική μας προσβάλλεται από το ιδιοκτησιακό καθεστώς απέναντι σε αυτήν. Ο Thoreau απομακρύνεται από τον πολιτισμό ώστε να αποκοπεί από την εξέλιξη και τα νέα ήθη, εξερευνώντας από την αρχή τις ανθρώπινες σχέσεις, τους θεσμούς, την πορεία του ανθρώπινου γένους, αφήνοντας πνεύμα και ψυχή να χαθούν στο μεγαλείο των στοιχείων της φύσης. Σε αυτό το πλαίσιο, είναι ιδιαίτερα σημαντικοί για την πλοκή οι παραλληλισμοί που κάνει με την "προηγούμενη ζωή" του ως πολίτης, καθώς και οι αντιπαραβολές των δύο διαφορετικών μορφών διαβίωσης.

Το "Walden" αποτελεί μια κατάθεση ψυχής ενός ακόμα ανθρώπου που σε υλιστικό επίπεδο τα είχε όλα, όμως αποφάσισε να τα στερηθεί για να επανακαλύψει τον εαυτό του και να μοιραστεί την εμπειρία του με χιλιάδες αναγνώστες. Η σημαντικότητα του βιβλίου του είναι ανεκτίμητη, η διαχρονικότητά του έκδηλη και όσο περνάει ο χρόνος, όσο ακραία και αν θα φαίνεται αυτή η οπτική, τόσο θα έρχεται να μας θυμίζει το μέρος από το οποίο προερχόμαστε και αυτό στο οποίο είμαστε προορισμένοι να καταλήξουμε, ως σημεία αναφοράς της φυσιολογικότητας της αίσθησης του "ανήκειν" στη μεγάλη οικογένεια της Φύσης. "Είναι τάχα αδύνατον, να συνδυάσει κανείς την ευρωστία των αγρίων, με την πνευματικότητα του σύγχρονου ανθρώπου";


Κώστας Κ.
Διαβάστε περισσότερα »

Το σχέδιο εξόντωσης των γηγενών του Αμαζονίου

| Κυριακή, 9 Δεκεμβρίου 2018
Ο νέος πρόεδρος της Βραζιλίας Jair Bolsonaro, προερχόμενος από τον πολιτικό χώρο της ακροδεξιάς, στα πλαίσια των καταστροφικών σχεδίων του για τα δάση του Αμαζονίου, έχει βάλει στο στόχαστρο τους γηγενείς πληθυσμούς, δηλώνοντας δημόσια ότι "αυτές οι μειονότητες πρέπει να προσαρμοστούν, αλλιώς απλά θα εξαφανιστούν".

Ο πρόεδρος είναι παλιός γνώριμος της πολιτικής σκηνής της Βραζιλίας, και οι προσπάθειές του για την εκδίωξη των αυτοχθόνων πληθυσμών έχουν ξεκινήσει τουλάχιστον εδώ και μια πενταετία. Έχουν προηγηθεί το τελευταίο διάστημα εκτεταμένες εξαγγελίες, οι δηλώσεις για αντικατάσταση του Υπουργείου Περιβάλλοντος από το Υπουργείο Γεωργίας και ένα νέο πλάνο "ανάπτυξης" για τον Αμαζόνιο, το οποίο προβλέπει το άνοιγμα σε νέες δραστηριότητες, όπως εξορύξεις, μεταλλευτικές, γεωργικές και κτηνοτροφικές δραστηριότητες από μεγάλες εταιρίες διεθνών συμφερόντων. Ο Bolsonaro έκανε γνωστό ότι ούτε ένα εκατοστό γης δεν πρόκειται να φιλοξενήσει τους ιθαγενείς, και ότι αυτοί θα πρέπει να εγκαταλείψουν όσο το δυνατόν πιο σύντομα τις κατοικίες τους αν θέλουν να ζήσουν. Να σημειωθεί ότι στα δάση του Αμαζονίου ζουν αυτή τη στιγμή ένα εκατομμύριο γηγενείες, μεταξύ τους μέχρι και φυλές με μονοψήφιο και διψήφιο πληθυσμό και απειλούνται υπό εξαφάνιση. Ο αριθμός των γηγενών που έχουν δολοφονηθεί από χρυσοθήρες, βιομήχανους, κτηνοτρόφους, γεωργούς, κυνηγούς, τα τελευταία χρόνια είναι αυξητικός. Η βία και οι δολοφονίες έχουν γίνει πλέον συνήθεια στην πολύπαθη περιοχή των δασών του Αμαζονίου.

"Χρειαζόμαστε το δάσος ώστε να το εκμεταλλευτούμε και να πάρουμε ό,τι περισσότερο μπορούμε από αυτό", δήλωσε πρόσφατα ο Bolsonaro, ο οποίος έχει την υποστήριξη των τριών δεξιών μπλοκ, της Σφαίρας, του Βόειου και της Βίβλου. Τα τρία αυτά μπλοκ, εκπροσωπούν αντίστοιχα συμφέροντα τα οποία βολεύουν τον νέο πρόεδρο και υποστηρίζουν τις πολιτικές του. Το μπλοκ της Σφαίρας περιλαμβάνει τους πρώην στρατιωτικούς, νοσταλγούς της στρατιωτικής δικτατορίας, αυτό του Βόειου τους παραγωγούς κρέατος, οι οποίοι επιθυμούν την καταστροφή του περιβάλλοντος και την απομάκρυνση των αυτοχθόνων από τις πατρογονικές τους εστίες, ώστε να συνεχίσουν απρόσκοπτα την μπίζνα τους και τέλος, το μπλοκ της Βίβλου αποτελείται από υπερσυντηρητικούς υποστηρικτές του Ευαγγελικού Κοινοβουλευτικού Μετώπου, οι οποίοι μεταξύ άλλων ακραίων θέσεων αμφισβητούν μέχρι και την ισότητα των δύο φύλων.

Ολοένα και περισσότερες επιχειρήσεις βιομηχανίας εισβάλλουν στην περιοχή. Ο σκοπός του νέου προέδρου είναι ξεκάθαρος, αφού μπροστά στην κυριαρχία των μονοπωλίων και την εκμετάλλευση με σκοπό το κέρδος, το περιβάλλον και η ζωή των αυτοχθόνων δεν έχουν καμία σημασία. Μπροστά σε αυτή την εξοντωτική πολιτική, απαιτείται αντίσταση και παγκόσμια κατακραυγή. 

Νικόλας Πολίτης
Διαβάστε περισσότερα »

Μήνυμα ελήφθη

| Κυριακή, 18 Νοεμβρίου 2018
Λέγεται ότι οι άνθρωποι έχουν την ανάγκη συνήθως να πουν αυτό που πιστεύουν και αισθάνονται, όχι τόσο για να πείσουν τους ακροατές τους ως προς την ορθότητα της άποψής τους, όσο για να νιώσουν οι ίδιοι την ικανοποίηση ότι είπαν αυτό που πιστεύουν και αισθάνονται. Σε αυτό βασίστηκε το απαραίτητο της ύπαρξης ενός φίλου ή συντρόφου, για να του λέμε αυτό που νιώθουμε, βάσει αυτού εδραιώθηκαν οι παπάδες χθες [εξομολόγηση] και οι ψυχολόγοι σήμερα [συνεδρία], επ’ αυτού στηρίχτηκε ο αρχαίος [σοφότατος] μύθος του κουρέα του Μίδα, που έτρεξε στο βουνό για να φωνάξει για τα γαϊδουρινά αυτιά του Βασιλιά για τα οποία απαγορευόταν ρητά να μιλήσει.

Μερικοί, κυνικοί όντες, θεωρούν ότι ο βαθμός αδυναμίας του ανθρώπου καθορίζει τον βαθμό της εν λόγω ανάγκης και πράγματι, εάν αναλυθεί αυτό πατώντας στην κοινωνική εμπειρία, τότε φαντάζει και ότι είναι και αληθές: τα μικρά παιδιά, καθοδηγούμενα από την αδυναμία του πνεύματός τους πάντοτε λένε την αλήθεια, κι ας «μην πρέπει». Οι γυναίκες, επηρεασμένες από την αδυναμία τη σωματική, αισθάνονται πιο συχνά την ανάγκη να πουν αυτό που νιώθουν, κι ας «μην πρέπει». Οι κυνικοί δε, πετυχημένοι άλλωστε [επιχειρηματίες, πολιτικοί, δημόσια πρόσωπα και δημοφιλείς γνωστοί ή συγγενείς της παρακάτω γειτονιάς], λένε πάντοτε αυτό που «πρέπει», δεν εκφράζουν ποτέ την πραγματική τους άποψη, δημιουργούν φιλίες με βάση το συμφέρον, την ασφάλεια, την ιδιοτέλεια, χτίζουν μια κατάσταση που στο τέλος οι πάντες θεωρούν πετυχημένη.

Πράγματι, εάν είχα 400-500 λέξεις να θυσιάσω, ή καλύτερα, να «επενδύσω», θα ήταν πιο συνετό να τις έγραφα όχι στο Exit Area αλλά σε κάποια μεγάλη κυριακάτικη εφημερίδα, ή σε κάποια μεγάλη ιστοσελίδα όπου, εκμεταλλευόμενος την ικανότητα του λόγου και τις αδυναμίες των πολλών, θα ξεδίπλωνα το κουβάρι της λεκτικής αρμονίας που γλυκαίνει τα αυτιά με τον ρυθμό της - και πετυχαίνει τον σκοπό της. Η αυλή του Βασιλιά όμως, μπορεί να μυρίζει όμορφα και να φαίνεται εντυπωσιακή και πολλά υποσχόμενη, είναι το μπαλκόνι όμως που βρωμάει και είναι ο κόσμος από κάτω που σου προκαλεί αηδία και δεν μπορείς να ανασάνεις παρ' όλο το ύψος, και αυτό το μάθημα μια φορά άμα το μάθεις δεν χρειάζεται δεύτερη. Μπορεί λοιπόν ο κυνικός να καυχιέται ότι δεν νιώθει τίποτα και να αισθάνεται άριστα στο πλάι του Βασιλιά – οποιοδήποτε Βασιλιά – και να σου μιλάει και να λέει ότι τα αληθινά συναισθήματα είναι για τους αδύναμους άρα κι εσύ είσαι αδύναμος άρα λάθος και αποτυχημένος, και είναι και η παρακάτω ιστορία που δεν μπορεί να αφήσει περιθώρια: «...κάποτε, κάποιος, έριξε ένα μπουκάλι στην θάλασσα, με ένα μήνυμα μέσα ίσως σπουδαίο, ίσως όχι, γραμμένο σε ένα χαρτί και καλά κλεισμένο για να μην βραχεί. Αυτός ο άνθρωπος ένιωθε την ανάγκη να πει αυτό που πραγματικά ένιωθε, και δεν ήξερε καν, εάν αυτό που έγραψε ήταν κάτι το άξιο, εάν το μπουκάλι θα έφτανε σε κάποιον προορισμό και εάν αυτός που το λάμβανε, το καταλάβαινε. Κανένας δεν ξέρει ποιος ήταν, πότε το έριξε στην θάλασσα, ποιος το έλαβε [εάν το έλαβε] και τι έγραφε αυτό το μήνυμα...»

Ο κυνικός χαίρεται για αυτό, και θεωρεί ανόητο τον άνθρωπο αυτό και αποτυχημένο και τον βάζει δίπλα στους αδύναμους και τα μωρά παιδιά και τις αδύναμες γυναίκες ΑΛΛΑ... 

ΔΕΝ είναι που τα παιδιά λένε την αλήθεια από βλακεία - λένε την αλήθεια διότι ΔΕΝ ΦΟΒΟΥΝΤΑΙ. ΔΕΝ είναι που οι γυναίκες λένε αυτό που νιώθουν από αδυναμία, ούτε για να καταλάβουν οι άλλοι - λένε αυτό που νιώθουν ΓΙΑ ΝΑ ΝΙΩΣΟΥΝ ΟΙ ΑΛΛΟΙ. ΔΕΝ είναι ότι δεν ξέρω ποιος έγραψε το μήνυμα στο μπουκάλι και τι έγραψε ακριβώς, ΞΕΡΩ ΟΤΙ ΤΟ ΕΓΡΑΨΕ ΓΙΑ ΜΕΝΑ. Αιώνες τώρα και χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά. Μπορεί και χθες. Σίγουρα και αύριο. Και ξέρω ότι εννοούσε αυτό:

«...Δεν με νοιάζει ποιος θα διαβάσει αυτό το κείμενο και εάν αυτό ή αυτός αξίζει και τι θα καταλάβει, με νοιάζει που τώρα χορεύει στην θάλασσα και στον χρόνο, στο απέραντο του «τίποτα» και των «πάντων», ΕΛΕΥΘΕΡΟ να καθοριστεί από την μοίρα του, ελεύθερο να βυθιστεί από την μοίρα του και [κυρίως] ποτέ μα ποτέ, κανένας από τους «ηγεμόνες» αυτού του κόσμου, δεν θα νιώσει ασφαλής διότι ποτέ δεν θα μάθει που βρίσκεται το μπουκάλι, τι γράφει το χαρτί, και ποιος είναι εκείνος που θα το λάβει, και τι θα αλλάξει με αυτό, τι θα φτιάξει και τι θα γκρεμίσει...».

Γεμίστε λοιπόν την «θάλασσα» των συνειδήσεων με χιλιάδες τέτοια μπουκάλια που φέρουν τόσα «μυστικά» μηνύματα. Δεν με νοιάζει έαν διαβάσει κάποιος αυτό το κείμενο και εάν αυτό αξίζει ή αυτός αξίζει. Με νοιάζει που χορεύει ελεύθερο, στην σκέψη και τον χρόνο.

[μονάδα]/[υποσύνολο]
Διαβάστε περισσότερα »

Ύμνος εις την Οργή

| Πέμπτη, 15 Νοεμβρίου 2018
Η μεγαλύτερη οργή κρύβεται στην σιωπή. Κάθεται σε μία πολυθρόνα έχοντας κλείσει τις βαριές κουρτίνες, αφήνοντας έξω το καλοκαίρι.  Σηκώνεται κάθε πρωί και καθώς χτενίζει με βία τα μαλλιά της βλέπει στην βούρτσα τις λευκές τρίχες, απόδειξη ότι χρόνο πολύ ακόμα δεν έχει να ορθωθεί ως πρέπει. Φτιάχνει καφέ χτυπώντας καλά το καφεκούτι, υπολογίζοντας την αυριανή δόση και ανάβει τσιγάρο κοιτώντας τον απέναντι τοίχο που πάνω του χιλιάδες φορές έχει οργανώσει την Τελευταία της Έξοδο. Διαβάζει εφημερίδες σφίγγοντας κάθε φορά το στόμα στις φασιστικές δηλώσεις των καταδικαστών της και κλείνει την χούφτα της σε γροθιά κάθε φορά που βλέπει σε φωτογραφίες τα γελαστά γλοιώδη πρόσωπα των δημίων της. 

Βγαίνει στον δρόμο με τα προπέρσινα ρούχα της και σκύβει το κεφάλι κάθε φορά που βλέπει το είδωλό της στο τζάμι των βιτρινών, μην αντέχοντας να αντικρίζει αυτή την κατάντια να περπατά σαν να μην συμβαίνει τίποτε. Αποφεύγει τους δρόμους που μπορεί να δει παλιούς γνωστούς, αναγκάζοντάς την να τους πει κάτι αισιόδοξο για ό,τι συμβαίνει, αλλά και να τους ομολογήσει τι έχει βαθιά κρυμμένο μέσα της.

Επιστρέφει στο σπίτι κόβοντας μία ντομάτα με τόση λύσσα που την πολτοποιεί, βγάζοντας ένα γραμμάριο από Αυτό που κουβαλά, πάνω στο γεύμα της. Τα βράδια ανοίγει τα παράθυρα, παρακαλώντας να έχει φεγγάρι και στριφογυρνά σαν δαιμονισμένη σε ένα σπίτι ξυπόλυτη κάνοντας ακόμα ένα δικαστήριο με τον εαυτό της. Κατήγορος, κατηγορούμενος, πρόεδρος και ένορκοι μόνο αυτή. Μία οργή στο πιο σκληρό δικαστήριο του κόσμου. Και την ώρα της καταδικαστικής ετυμηγορίας βαδίζει προς την ντουλάπα, ξετρυπώνοντας το κρυμμένο σκουριασμένο κουτί. Μάρτυρες υπεράσπισης μια διμοιρία ανδρείες αναμνήσεις.

Και καθώς απλώνει φωτογραφίες στο τραπέζι της κουζίνας και παρατάσσει πρόσωπα και σκέψεις άλλων εποχών γραμμένες πάνω σε μικρά χαρτάκια - τότε που σιωπή δεν γνώριζε τι θα πει - θυμάται ποια είναι. Είναι αυτή που από ιερά κόκαλα γεννήθηκε και κάθε μέρα μέσα στην σιωπή της δεν αγανακτεί, αλλά περιμένει. Βασανιστικά και αργά αναμένει την ημέρα που τα σκοτεινά θα γεμίσουν φως καθώς θα τραβήξει τις κουρτίνες και το σπαθί της θα κατέβει από την φινετσάτη βιτρίνα του σαλονιού και θα ξαναμπεί στο χέρι της. 

Κατερίνα Γκαράνη
Διαβάστε περισσότερα »

Ευτοπία στην επικράτεια του εφήμερου

| Τετάρτη, 14 Νοεμβρίου 2018
Ζούμε στην επικράτεια του εφήμερου, στη δικτατορία της φυλής των “εφήμερων ανθρώπων”, για να θυμηθούμε τον Ιούλιο Έβολα. Τα πάντα γύρω μας έχουν την αίσθηση του “καθημερινού”, του πεπερασμένου, του αναλώσιμου, όπως η ανάγνωση της εφημερίδας που πρέπει να προλάβουμε να την τελειώσουμε “σήμερα”, διότι πολύ απλά, αύριο δε θα είναι χρηστική... Όλοι ζούμε εντός αυτής της “επικράτειας”, όλοι κατά καιρούς έχουμε υπάρξει ή υπάρχουμε ως “εφήμεροι”, γι αυτό, πέρα από την όποια κριτική, απαραίτητη (όσο κι επώδυνη) προσωπική άσκηση, η αυτοκριτική...

Εφήμερο είναι η αποθέωση της “στιγμής”, του παρόντος, της καθημερινότητας, είναι η κυρίαρχη στις δυτικές κοινωνίες κουλτούρα της σύμβασης και της συναλλαγής, της χρηστικότητας, του λογικού υπολογισμού, της χυδαίας αντίληψης ότι “ο χρόνος είναι χρήμα” και “όπου γης, πατρίς”. Είναι το “αυτονόητο” του ωφελιμισμού που πέρα από τη “δουλειά” και τη “διασκέδαση” κατακλύζει και τις ανθρώπινες “σχέσεις”. Απουσιάζουν η χαρά της άδολης συνεύρεσης, η βιωματική εμπειρία της σύναξης, η ανιδιοτέλεια της δωρεάς, η πεποίθηση ότι δεν είμαστε μόνον “σημερινοί”, ότι είναι “παιδιά πολλών ανθρώπων τα λόγια μας”. Το Εφήμερο φοβάται τις όχι κατασκευασμένες Αξίες, εκείνες που δεν έχουν ημερομηνία λήξης. Η Διαχρονία είναι η μοναδική αναγνωρίσιμη απειλή. Όλοι οι διαχειριστές του (πολιτικοί, εκδότες, “ιντελιγκέντσια”) προσπαθούν να μας πείσουν ότι τίποτε δε διαρκεί, διότι, πολύ απλά, τίποτε δεν είναι προορισμένο να διαρκέσει. Τα πάντα είναι “σχετικά και γι αυτό ανεκτά”, τα πάντα υπάρχουν “σήμερα” για να αντικατασταθούν “αύριο”, όπως οι διανοούμενοι του συρμού και τα βιβλία τους που γίνονται “best sellers” για να πεταχτούν την επομένη μαζί με τις εφημερίδες και τα “life style” περιοδικά. Στην Ελλάδα του Εφήμερου που δεν είναι καν δυτική, αλλά εκδυτισμένη (κάτι πολύ χειρότερο, κάτι πρόστυχο, υβριδικό), όχι μόνον η “δουλειά”, η “διασκέδαση”, “οι σχέσεις”, αλλά όπως πολύ όμορφα έγραψε κάποιος, “ακόμα και η απόγνωση δεν κοινωνείται”.

Σε αντίθεση με τις εξεγέρσεις της Τυνησίας και της Αιγύπτου, (λαών που δεν είναι καν ομοιογενείς), εξεγέρσεις αληθινές, παλλαϊκές, στις οποίες οι Εθνικές Σημαίες ενσάρκωναν την υπαρκτή διάθεση ατομικής αυτουπέρβασης και συλλογικότητας, την ετοιμότητα της θυσίας,- στη δική μας περίπτωση η συλλογική αγανάκτηση και απόγνωση ανέδειξαν μόνο την ξεκομμένη ατομικότητα. Ένα τυχαίο ανθρωπομάζωμα, ένα άθροισμα ατόμων, που με δίκαιη οργή και αληθινά αιτήματα βρέθηκαν “όλοι μαζί εκεί”, αλλά “ο καθένας μόνος του”, ο καθένας για τους δικούς του και μόνον ιδιαίτερους λόγους, ένα ποσοτικό άθροισμα απελπισμένων, όχι ένα ποιοτικό οργανικό σύνολο, που επειδή απειλούνταν του καθενός η ατομική ασφάλεια, (αλλά και οι μέχρι τότε χρήσιμες αυταπάτες) κινήθηκαν με το ένστικτο της απελπισμένης ατομικότητας.

Το Εφήμερο οικοδομεί το δικό του “χώρο”, τη δική του “πολιτεία”, τη μεγαλόπολη. Ένα χαοτικό συγκρότημα απρόσωπων κτιρίων, διαδρόμων, διαύλων και δικτύων, όπου καθημερινά “ρέει” ένας αηδιαστικός ανθρώπινος πολτός. Εκεί όπου η μεγέθυνση (ανύπαρκτων ποιοτικά μεγεθών) και η υπερβολή υποκαθιστούν την ανάγκη της ταυτότητας (είναι άραγε τυχαίο που οι ουρανοξύστες είναι το σήμα κατατεθέν των δυστοπικών αμερικανικών μεγαλουπόλεων;). Σ' έναν τέτοιο χώρο το Εφήμερο δεν αισθάνεται απλώς ασφαλές, αλλά και παντοδύναμο, εκεί βασιλεύει ο Μαζάνθρωπος και τα χαρακτηριστικά του τα περιέγραψε ο Ίων Δραγούμης ήδη στην πρώτη δεκαετία του 20ού αιώνα! Όπως αναφέρει στο “Όσοι Ζωντανοί”, μαζάνθρωποι είναι εκείνοι “που δεν έχουν ορμές, παρά μόνον γούστα”, “που δεν έχουν εχθρούς”, παρά μόνον ανταγωνιστές, που δεν έχουν φίλους παρά μόνον συναδέλφους, που δεν έχουν ήθος, αλλά περισσεύει η διάθεσή τους στην ηθικολογία.

Σε λίγο καιρό όλοι, εκόντες άκοντες, θα ζούμε σε μεγαλοπόλεις, και μεγαλόπολη πέραν της χαοτικότητας, πέραν της ανθρωπόμορφης ποντικοδρομίας των δικτύων, σημαίνει πολυπολιτισμικότητα - το νέο “political correct” ιδεολόγημα των εξουσιαστών και των “χρήσιμων ηλιθίων” που περισσεύουν. “Συνύπαρξη” πολλών παράλληλων, εφήμερων κοινωνιών που δεν θα συγκροτούν κοινότητα Αξιών και Πεπρωμένου. Αναγκαστική συγκατοίκηση ανθρωπομαζωμάτων που θα λειτουργούν μεταξύ τους ανταγωνιστικά είτε ως “lobby” στο “Κυβερνείο”, είτε ως δυστοπικά γκέτο, όπου οι “διαχειριστές” τους θα επιβάλλουν “δυναμικά” την παρουσία και προστασία τους (“Αφροέλληνες” εναντίον “ελληνοΑσιατών”). Πολυπολιτισμική κοινωνία είναι το αντίθετο της πολιτισμένης κοινωνίας, είναι η επιβεβαίωση της άριζης ατομικότητας. Μεγαλόπολη σημαίνει “δυστοπία”, δηλαδή βίωση της ασχήμιας ως μοναδικής πραγματικότητας, το “δύσμορφο τόπο” ως μοναδικό υπαρκτό χώρο. Ο όρος πρωτοχρησιμοποιήθηκε από τους πρωτοπόρους της επιστημονικής φαντασίας, σήμερα όμως είναι ένας όρος απόλυτα πολιτικός, δηλαδή υπαρκτός, παράγει άμεσα αποτελέσματα. Η δυστοπία θα είναι η πραγματικότητα, εντός της οποίας, “όλοι ώριμα οφείλουμε να συμπεριφερόμαστε”, να αποδεχόμαστε τα όποια “τετελεσμένα” ως δεδομένα. Η δυστοπία θα σηματοδοτεί το αιώνιο “σήμερα”, εν απουσία του “αύριο”.

Και η αντίδραση; Α, ναι. Η “αντίδραση” έρχεται σχεδόν μηχανικά. Μηχανικά και προβλέψιμα. Η δυστοπική μεγαλόπολη είναι ο κατάλληλος χώρος για να φωλιάσουν οι “όποιες ουτοπίες”, ως εναλλακτικότητα (με ή χωρίς εισαγωγικά), αλλά και ως φυγή, ως ατομικό ή μικρο-ομαδικό καταφύγιο, ως οπιούχα συνήθεια σε χασισοποτείο. Μήπως ως “ουτοπικές αντιδράσεις” δεν λειτουργούν οι παραθρησκευτικές οργανώσεις και οι πολιτικές σέχτες που φαντασιώνονται ότι συνιστούν πολιτικά κινήματα; Να είμαστε προσεκτικοί απέναντι στην έννοια “ουτοπία”, πολλές φορές προσφέρεται αφειδώς ως ανώδυνη εκτόνωση. Επαναλαμβάνω: να είμαστε επιφυλακτικοί απέναντι στην “ουτοπία” και όταν δεν λειτουργεί ευνουχιστικά, δεν οδηγεί κατ' ανάγκην στην επανεύρεση του απωλεσθέντος παραδείσου, αντιθέτως πολλές φορές στρώνει το δρόμο προς την κόλαση. Μήπως η Καμπότζη δεν μετατράπηκε σε ένα απέραντο σφαγείο, από τον κομμουνιστή χασάπη Πολ Ποτ και τους “Ερυθρούς Χμερ” του στο κυνήγι της ουτοπίας της αγροτικής κολλεκτίβας; Η ουτοπία είναι απαραίτητη, ναι! Αλλά ως διεγερτικό, ως δείκτης για την ευτοπία, όχι ως νεφελοκοκκυγία. Απέναντι στο δυστοπικό σήμερα, απέναντι στο παντοδύναμο Εφήμερο η απάντηση δεν είναι ο “ου τόπος”, αλλά ο “ευ τόπος”, η Ευτοπία.

Να λειτουργούμε μέσα στο Εφήμερο και να είμαστε διαφορετικοί. Όχι απλώς να είμαστε διαφορετικοί, αλλά να οικοδομούμε τη διαφορά ως υπαρκτό, μετρήσιμο γεγονός, να οικοδομούμε “όμορφους τόπους” μέσα στο δυστοπικό περιβάλλον. Και αυτοί οι “όμορφοι τόποι” να μη λειτουργούν (μόνο) ως αποκομμένες νησίδες σε μια σκοτεινή θάλασσα, αλλά ως υπαρκτή, συνολική πρόταση για ολόκληρη την κοινωνία. Να επανασχεδιάσουμε τα σύμβολα και τα χρώματά μας, να αποκοπούμε από ομφάλιους λώρους που πλέον δεν μας τροφοδοτούν με τίποτα ζωτικό. Να προτείνουμε την εναλλακτικότητα, ως υπαρκτό γεγονός, από τη διατροφή και τη διασκέδαση, την τέχνη και τις εκδόσεις μέχρι το πως πρέπει να καλλιεργείται η ελληνίδα γη και ποιά πρέπει να είναι η σχέση οικιστικού-πολιτισμικού-φυσικού περιβάλλοντος. Να προτείνουμε τον κοινοτισμό όχι ως άσαρκο ιδεολόγημα, αλλά ως βιωμένη εμπειρία σ' έναν κόσμο που τρέφεται με ιδεολογήματα, ως εναλλακτική πρόταση απέναντι στους απονευρωμένους τεχνοκράτες και στους πολιτικούς που δρουν ως ατζέντηδες των υπερεργολάβων και των τραπεζιτών. Να οικοδομούμε τις δικές μας παράλληλες δομές και κοινότητες, αλλά και να μην αφήνουμε τους μαζικούς χώρους είτε είναι ο συνδικαλισμός, ιδιαίτερα ο αγροτοσυνδικαλισμός, είτε η τοπική αυτοδιοίκηση στην αποκλειστικότητα άλλων. Να ενώνονται οι “νησίδες” μας και να δημιουργούν “ήπειρο”. Να είμαστε “εντός, εκτός και επί τα αυτά”. Πρέπει να αναγκάσουμε την Ιστορία ν' ασχοληθεί μαζί μας. Η πολιτικοποίηση της ευτοπίας είναι το νέο στοίχημα. Δύσκολο στοίχημα; Οπωσδήποτε. Αλλά (ποιος μας είπε πως) ζούμε σε εύκολους καιρούς;

Κ.Τ. Λεύκιππος
* δημοσιεύτηκε στο περιοδικό "Μηδέν Τελεία", τεύχος 0
Διαβάστε περισσότερα »

Όνειρο και Πρότυπο

| Τρίτη, 13 Νοεμβρίου 2018
Αν είχα ένα όνειρο για το αύριο, που θα ήθελα να βγει αληθινό, θα επέλεγα να ζήσω χωρίς την εξάρτηση του σημερινού τρόπου ζωής. Θα ονειρευόμουν έναν κόσμο όπως η αρμονία προϋποθέτει να είναι. Μια Γη απαλλαγμένη από το ιδιοκτησιακό καθεστώς των κρατών, ένα Πλανήτη που να αναδεικνύει τη φυσική πολλαπλότητα και να ενισχύει τη διαφορετικότητα σε αντιδιαστολή με τη μαζοποίηση κοινωνιών και πολιτισμών. Στον οποίο η πρακτική της κυριαρχίας και της επιβολής, μέσω των ιδιοκτησιακών τρόπων με τους οποίους ο άνθρωπος αντιμετωπίζει τον εαυτό του αλλά και όλα τα υπόλοιπα έμβια όντα, θα έχει δώσει τη θέση της σε ένα αεξούσιο μοντέλο ζωής, πέρα από την αποξένωση, τον συγκεντρωτισμό, την αλλοτρίωση και τον υλισμό των ημερών.

Η δική μας συμβολή στη μάχη για την καταστροφή των εξουσιαστικών δομών έγκειται στη βαθμιαία μεταβολή του τρόπου με τον οποίο αντιλαμβάνονται και ενεργούν οι συμπολίτες μας. Με την κατανόηση και την αποδοχή του ότι τόσο ο εκφυλισμός της "Πολιτισμένης Δύσης", όσο και η ανέχεια - καχεξία των περιοχών του Τρίτου Κόσμου, αποτελούν δεδομένα με αιτία, που είναι το προ-καπιταλιστικό σύστημα και ο παγκοσμιοποιημένος τρόπος ζωής, σε συνδυασμό με το συνεχώς διογκούμενο αίσθημα τoυ υπερ-εγώ και ενός άκρατου ανταγωνισμού, απόρροια του ισοπεδωτικού υλισμού που καθοδηγεί τις κοινωνίες. 

Σε αυτό το σημείο θα πρέπει να κάνουμε κάποιες σαφείς διευκρινίσεις σε ό,τι αφορά στη δομή του Νέου Κόσμου, όπως τον επιθυμούμε. Υπάρχουν ομάδες και σύνολα, που πιθανότατα θα συμφωνούσαν με όλα τα παραπάνω και ανήκουν προφανώς στο χώρο της Αριστεράς ή τον λεγόμενο "αντιεξουσιαστικό". Οι δικές μας διαφοροποιήσεις με το δικό τους πιθανότατα πρότυπο έγκειται α) στο ότι αφενός οι αριστερές και αριστερίστικες οργανώσεις κινούνται σε συστημικό - ιεραρχικό - κρατικίστικο πλαίσιο, κάτι που βαθμιαία αλλοτριώνει το σύνολο των νέων που έχουν εξεγερτικές διαθέσεις και αγνές προθέσεις και δεν τους διαφοροποιεί εν τέλει σε τίποτε από το νεοφιλελεύθερο μοντέλο του σήμερα και β) οι ομάδες αυτές συναινούν στη δημιουργία μαζανθρώπων, με το να επιθυμούν την ενσωμάτωση όλων, ανεξαρτήτως φυλετικών, γλωσσικών, πολιτιστικών κριτηρίων, σε ένα παγκόσμιο χωνευτήρι, κάτι που τελικά λειτουργεί προς όφελος των παγκόσμιων εξουσιαστών. Αυτό το είδος παγκοσμιοποίησης, είναι πολύ επικίνδυνο, ειδικά όταν ενισχύεται από "παράλληλες δομές" που δε λύνουν κάποιο πρόβλημα, αλλά δίνουν χώρο στο κράτος και στο σύστημα να τις αποδέχεται ως "χρήσιμες επιλογές", αφού και εκείνες είναι εξαρτημένες εν πολλοίς από αυτό.

Δείτε σε αυτό το σημείο το παράδειγμα με τις "δράσεις φιλανθρωπίας", ξεκινώντας από τους δήμους και τις περιφέρειες, και περνώντας σε κόμματα, επιτροπές και φορείς, στην εκκλησία και σε μεμονωμένα πρόσωπα, που ασκούν το αυτοαποκαλούμενο "λειτούργημα" της κοινωνικής μέριμνας. Άλλοι με ανιδιοτελή πρόθεση, και άλλοι με κριτήρια που στόχο έχουν το ιδίον όφελος, όλοι πάντως όσοι κινήθηκαν στο πλαίσιο αυτό της φιλανθρωπίας είχαν ως σκοπό να καλύψουν τις βασικές βιοποριστικές - υλικές ανάγκες των συμπολιτών μας για ένα μικρό (ή μεγαλύτερο) χρονικό διάστημα. Δίχως να παραγνωρίζει κανείς την αξία μιας τέτοιας πράξης, η οποία κινείται στον άξονα της αλληλεγγύης, είναι ανάγκη να δούμε το ζήτημα στη βάση σχέση κράτους και πολίτη. Αυτή η σχέση στις μέρες μας δε θα μπορούσε να μην είναι εχθρική, καθ' ότι η εξουσία επιθυμεί και εν τέλει πετυχαίνει την δουλοπρεπή συμπεριφορά των οικονομικά και ψυχικά ασθενέστερων συμπολιτών μας. Υποτελείς και ενταγμένοι σε ένα σύστημα από το οποίο αδυνατούν να βγουν, λόγω της καθημερινής άνισης μάχης για ουσιαστική επιβίωση, πολλοί συνάνθρωποί μας απλώνουν το χέρι ζητώντας μια σακούλα φαγητό που θα καλύψει τις ανάγκες τους για μια δυο μέρες, το πολύ μια εβδομάδα. Είναι κάτι που είδαμε πρόσφατα να καλύπτεται τηλεοπτικά από διεθνή μέσα, με δημοσιεύματα που έβγαζαν προς τα έξω την εικόνα όχι περήφανων ανθρώπων που διεκδικούν το μέλλον τους με αποφασιστικότητα, αλλά επαιτών και ζητιάνων, που μπρος σε λίγα τρόφιμα και λαχανικά σπρώχνονται σαν απόβλητα της κοινωνίας.

Οπωσδήποτε αυτή η τραγική πραγματικότητα είναι αποτέλεσμα της αναλγησίας του κράτους ως οργάνου του διεθνούς καπιταλιστικού συστήματος, που χρησιμοποιεί τους ανθρώπους ως αναλώσιμους παραγωγούς με εξευτελιστικό αντάλλαγμα λίγα χρήματα για να καλύπτουν ίσα ίσα τα βασικά.

Έτσι λοιπόν, τα "ανθρώπινα δικαιώματα", η "ισότητα" και η "κοινωνική μέριμνα", δεν έχουν κανένα νόημα όταν δεν μπορούν να συνοδευτούν από μια συνολική θεώρηση επί της ζωής, σε ένα νέο σύστημα αξιών που πρέπει και είναι ανάγκη να δημιουργηθεί από την καταστροφή του παρόντος.
Διαβάστε περισσότερα »

Thom Forester: Ecology and the Ethnosphere

 

Νο Copyright | www.exitarea.gr | για επικοινωνία: exitarea@yahoo.gr

Επιτρέπεται ελεύθερα η αναδημοσίευση, ακόμα και αν δεν αναφέρεται η πηγή